ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ 2018 ԹՎԱԿԱՆԻ ՕԳՈՍՏՈՍԻ 30-Ի N 954-Ն ՈՐՈՇՄԱՆ ՄԵՋ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

Հանրակրթական ուսումնական հաստատությունների միջին դպրոցում դասարանների կոմպլեկտավորման առավելագույն շեմը 20 աշակերտ սահմանելու վերաբերյալ

1. Հիմնավորում

Ներկայիս չափորոշիչներով սահմանված 26-30 աշակերտը միջին օղակում (5-9-րդ դասարաններ) խոչընդոտում է նոր հանրակրթական պետական չափորոշչի (ՀՊՉ) արդյունավետ ներդրմանը: Դեռահասության տարիքային առանձնահատկությունները պահանջում են առավել անհատականացված մոտեցում և ինտերակտիվ մեթոդների կիրառում, ինչը տեխնիկապես դժվար է իրագործել մեծաքանակ խմբերում:

2. Նպատակը

• Կրթության որակի բարձրացում: Ապահովել ուսուցիչ-աշակերտ արդյունավետ հետադարձ կապը (յուրաքանչյուր աշակերտին դասաժամի ընթացքում տրամադրվող ժամանակի ավելացում):

• Նախագծային ուսուցման խթանում: Ստեղծել նպաստավոր միջավայր փոքր խմբերով հետազոտական աշխատանքների համար:

• Ներառականության ապահովում: Թույլ տալ ուսուցչին իրականացնել կրթության առանձնահատուկ պայմանների կարիք ունեցող (ԿԱՊԿՈՒ) երեխաների լիարժեք ներառումը:

3. Ակնկալվող արդյունքը

• Աշակերտների առաջադիմության ցուցանիշների աճ (առնվազն 15-20%-ով):

• Դպրոցական միջավայրում կոնֆլիկտների և բուլինգի դեպքերի կրճատում՝ շնորհիվ ուսուցչի կողմից դասարանի դինամիկայի ավելի լավ վերահսկման:

Այս որոշումը մինչև փոփոխությունները սահմանում էր 1_9 դասարաններում առավելագույնը 20-25 աշակերտ։ Դա նորմալ էր, իսկ այս փոփոխությունը ընդհանրապես չի բխում աշակերտի շահերից

Առաջարկում եմ 2֊րդ կետի բովանդակությունը փոփոխել հետևյալ ձևով` 《 ... 2026 թվականի սեպտեմբերի 1֊ից ` առաջին դասարանից` յուրաքանչյուր դասարանում սահմանելով առավելագույնը 20֊25 սովորող》։ Ուսուցիչը պետք է հնարավորություն ունենա լսելու և անհատական աշխատանք կատարելու դասարանում բոլոր սովորողների հետ։ Ինչպես անհնար էր անհատական մոտեցում ցուցաբերելը 35 սովորողներով կոմպլեկտավորված դասարաններում, այնպես էլ դժվար իրագործելի է 26֊30 սովորողներով կոմպլեկտավորված դասարաններում։

Աշխատանքային երկարամյա փորձս պնդում է, որ նոր ՀՊՉ֊ ի վերջնարդյունքների ապահովմանը կարելի է հասնել առավելագույնը 25 սովորողներով կոմպլեկտավորված դասարաններում։ Հաշվի առնելով, որ դասարաններում կարող են լինել նաև ԿԱՊԿՈւ սովորողներ, առաջարկում եմ դասարաններում սովորողների առավելագույն քանակը դարձնել 20֊25։

Միջազգային փորձ: Զարգացած կրթական համակարգերում դասարանների օպտիմալ խտությունը տատանվում է 20-25-ի սահմաններում, ինչը թույլ է տալիս իրականացնել ինտերակտիվ մեթոդներ և խմբային աշխատանքներ:

Տեխնիկական և կազմակերպչական խնդիրներ: Նախագծի 11-րդ կետը թույլ է տալիս դպրոցին նվազեցնել թիվը մինչև 26՝ ելնելով պայմաններից, սակայն սա պետք է լինի ոչ թե բացառություն կամ հայեցողական որոշում, այլ պարտադիր նորմ՝ որակյալ կրթություն երաշխավորելու համար:

Բացի կրթական որակի գործոնից, դասարանների կոմպլեկտավորումը առավելագույնը 25 աշակերտ սահմանելը բխում է նաև ՀՀ-ում գործող քաղաքաշինական և առողջապահական պարտադիր նորմերից.

Տարածքի սահմանափակում և մակերես: Հայաստանի հանրակրթական դպրոցների զգալի մասի տիպային դասասենյակները նախատեսված չեն 30 և ավելի սովորողների համար՝ պահպանելով մեկ շնչին ընկնող անհրաժեշտ քառակուսի մետրերը: 26-30 աշակերտի պարագայում խախտվում է աշխատանքային տարածքի հարմարավետությունը, ինչը սահմանափակում է ուսուցչի տեղաշարժը և խմբային աշխատանքների կազմակերպումը:

Սանիտարահիգիենիկ նորմեր: Համաձայն սանիտարական կանոնների, յուրաքանչյուր սովորողի համար պետք է ապահովվի օդի որոշակի ծավալ և բնական լուսավորության հասանելիություն: Գերբեռնված դասասենյակներում կտրուկ վատթարանում է օդափոխության որակը, բարձրանում է ածխաթթու գազի մակարդակը և մեծանում է վարակիչ հիվանդությունների տարածման ռիսկը:

Անվտանգություն և տարհանում: Դասասենյակի փոքր մակերեսի պայմաններում 30 աշակերտի առկայությունը դժվարացնում է արտակարգ իրավիճակներում արագ և անվտանգ տարհանման գործընթացը:

Ֆիզիկական միջավայրի անհամապատասխանություն: Նախագծում նշված «դպրոցի ֆիզիկական պայմանների անհնարինությունը» հաճախ ոչ թե բացառություն է, այլ համատարած իրողություն շատ հաստատությունների համար: Հետևաբար, 25 աշակերտի շեմը հանդիսանում է այն առավելագույնը, որը թույլ է տալիս պահպանել հիգիենիկ նորմերը առանց դասասենյակների վերակառուցման անհրաժեշտության:

Առաջարկում եմ

Ելնելով վերոգրյալից՝ դասարանների կազմավորման փուլային ներդրման ժամանակ անհրաժեշտ է հիմք ընդունել ոչ թե 26-30 սահմանաչափը, այլ առավելագույնը 25 սովորողի սկզբունքը՝ որպես առողջապահական և կրթական անվտանգ միջավայրի երաշխիք: